12-11-15

Voorbereiding excursie Duitsland



Voor dit college hadden de studenten in groepen presentaties voorbereid. In deze presentaties werd de literatuur behandeld met betrekking op de excursie naar Duitsland.  In Duitsland zullen wij Bergen-Belsen en Buchenwald bezoeken, in dit college werd er informatie gegeven over de kampen en over Naziconcentratiekampen in het algemeen. Bergen Belsen ligt ongeveer twintig kilometer van Celle. In 1935 werd er en kazerne gebouwd, dit werd later een gevangenis voor krijgsgevangenen en tijdens de oorlog was het een concentratiekamp.  Buchenwald ligt op tien kilometer afstand van Weimar, deze kwam werd in 1937 gebouwd als concentratiekamp voor politieke gevangenen en criminelen. Weimar was de eerste regio waar het NSDAP regeerde. Weimar is gevoelig voor extreem rechtse partijen doordat er veel werkloosheid en armoede was. Tegenwoordig zijn er over heel Duitsland nog steeds extreem rechtse partijen zoals het Nationaaldemokratische Partei Deutschlands (NPD).

De Duitsers zijn niet de eerste die gebruik maakten van concentratiekampen. Spanje, de VS en Engeland hebben er eerder gebruik gemaakt, het concept is bedacht door de Engelsen. 
De Duitse Konzentrationslagers zijn symbool voor het derde rijk, maar geen symbool van de holocaust. 
Er gebeurde in de concentratiekampen veel meer dan alleen het uitroeien van het Joodse volk. 
In de concentratiekampen werden gestrafte of ongewenste mensen opgesloten met als doel de maatschappij te zuiveren. De Duitse heerschappij rustte op biologisch raciale gronden. 

In 1941 kwamen er ook vernietigingskampen (voornamelijk in Polen), dit was de oplossing voor  de Jodenkwestie. Er vond een modernisering in de dodingstechnieken plaats, het werd anoniemer en geindustrialiseerd. Het was niet langer de taak van mensen te moorden, maar het waren de machines. De mens houdt alleen toezicht en is een verlengstuk van het apparaat. Het doel werd in 1941/42, lijken produceren. 

Toen de geallieerden de kampen bevrijdden is daar beeldmateriaal van opgenomen. Het doel hiervan was om men te kunnen laten zien wat de Nazi’s hadden gedaan. Het beeldmateriaal was ook goed te gebruiken als propaganda middel en om de Duitse bevolking hun fouten onder ogen te laten zien. Er is bijna zeven uur aan film geschoten waarin alles wordt getoond, zowel overlevende als de restanten van gecremeerde mensen. Er is ook gefilmd hoe de burgers het kamp bezochten en voor het eerst zagen wat er was gebeurd in de kampen.
 

Het college heeft inzicht gegeven in de (politieke) situatie in Duitsland voor, tijdens en na de oorlog. Rechtse partijen hebben in tijden van crisis meer volgers vanwege de radicale uitwegen die de partijen bieden. Het beeldmateriaal roept vragen op; met welk doel is het gefilmd? Wat hoopten de soldaten ermee te bereiken? Zeventig jaar later kan het als een waardevolle primaire bron worden gezien, door middel van deze film blijft de geschiedenis ook voor de jongere generaties leven. Het is alleen te betwijfelen of dit materiaal een geschikte bron is om aan de jongere generaties te tonen, er wordt niets aan de fantasie overgelaten waardoor het vooral choqueert.

De gekozen afbeelding is een foto uit 1939 en is genomen in Dachau. Op de afbeelding zijn gevangenen te zien en twee SS officieren die ergens naar kijken. Ik heb deze foto gekozen omdat het lijkt of de officieren kijken naar de gevangenen, over de verloop van de oorlog hebben zij toegekeken hoe zoveel mensen leden en uiteindelijk de dood vonden.  Een ander reden dat ik deze afbeelding heb gekozen is om de timing van de foto. Het is aan het begin van de oorlog, ik geloof dat niemand op deze foto echt wist wat er zou volgen of in 1945 beelden verwachtte te zien zoals de Amerikanen hebben gefilmd. 

 Joy Blundell