20-09-13

Beelden - september 2013 (3)






De drang tot overleven

Beelden van de Tweede Wereldoorlog, vaak overgebleven bewijs die de getuigenissen en vermoedens kunnen bevestigen. Beelden die een deel van het geschiedenis vertellen, maar niet de verschrikkingen achter de gesloten deuren. Deze verschrikkingen achter gesloten deuren vinden niet alleen plaats tijdens de tweede wereldoorlog, maar ook tot ver erna. Dat er verschrikkelijke dingen hebben plaatsgevonden tijdens de tweede wereldoorlog weet iedereen.                                                                             

De periode erna is voor velen onbekend, zo ook voor mij. Dr. Van der Vaart Smit heeft getuigenissen en verhalen van overlevenden, nabestaanden en getuigen beschreven en deze gebundeld in zijn werk Kamptoestanden. In deze interneringskampen zaten NSB’ers, SS’ers, mensen die van collaboratie met de nazi’s werden verdacht en bevrijde joden. 

De cijfers liegen er niet om; 120.000 en 180.000 mensen werden verspreidt over meer dan 120 interneringskampen.
De woorden, zo onwerkelijk, dat je denkt en hoopt dat de verkeerde woorden zijn opgeschreven. Vele bladzijden lang worden verschrikkelijke verhalen over het leven in interneringskampen beschreven. Ik heb moeite met het lezen van deze verslagen en mijn ervaringen hier te beschrijven. Ik kan niet anders dan er eerlijk over zijn dat dit eigenlijk met geen pen te beschrijven valt. Gevoelens van boosheid en ongeloof wisselen elkaar af. Ik kan er met mijn verstand niet bij hoe iemand zo ver kan gaan.. iemand geestelijk en fysiek breken en hier ook nog van genieten. Wat heeft iemand zo ver gebracht, dat je als bewaker met zoveel haat en agressie kampt dat je deze op je medemens kunt botvieren? 

We hebben het niet over kleine pesterijen, we hebben het over mensen die met 100 kilo prikkeldraad om hun nek, naakt moeten rondlopen tot ze erbij neervallen. Zwangere vrouwen van trappen meters naar beneden gegooid, in hun buiken geschopt tot….  en dit is nog maar een heel klein deel. De gebeurtenissen die hebben plaatsgevonden in de kampen na de oorlog zijn zo erg dat mensen ze verdringen, ze niet willen horen. Het is een onderwerp waarover liever niet gesproken wordt en daarom verdrongen. Voor de mensen die dit overleefd hebben is dit helaas niet mogelijk. 
Zij zijn voor het leven getekend, littekens van martelingen en littekens in hun herinneringen. 


 Daar sta je dan,
Jaren later…
De spiegel ontwijkend,
Gisteren heeft nooit bestaan,
Op de vlucht voor je eigen gedachte,
Gevangen in je eigen wereld,

Iedere nacht is een kwelling,
Iedere gil doet je aan die periode denken,
Het ging zo snel,
van slachtoffer,
Naar dader…..
Je moest…...
Toch?!
Geen weg meer terug,
Nu voor altijd achtervolgt,
Was dat het waard?

Elisa de Vries