06-12-09

1 december 2009 - First kill 1


Vandaag weer voor het eerst op de HU na een week van heftige ervaringen en emoties.
Ik merk als ik in de klas kom dat iedereen met iedereen druk pratende is en dat ik hartelijk wordt begroet door iedereen. Blijkbaar is het niet iedereen in de koude kleren gaan zitten wat we als groep hebben mee gemaakt .Ik hoor van iedereen dat ze een raar weekend achter de rug hebben met mixed feelings. Ikzelf had dat ook een beetje. Maar goed vandaag gaan we direct aan de slag met een nieuwe ervaring, die weer beelden zal oproepen. Vandaag gaan we kijken naar de film First Kill, een documentaire over veteranen uit de Vietnam oorlog.

Ze praten over de eerste keer dat ze iemand doden en wat er daarna met ze gebeurde.
De cameraman die deze film heeft gemaakt heet Sander en hij is bij ons vandaag om enige uitleg en de motivatie voor deze film aan ons mee te geven. De film loopt net een minuut en ik denk al bij mijzelf dat ik deze film liever later in minor had willen zien.Vietnam en “Belsen” en Buchenwald kan ik na afgelopen week even niet met elkaar rijmen. Ik kijk weer naar de film en besluit me over het gevoel heen te zetten en Sanders film de aandacht te geven die het verdient. Eigenlijk zie ik ook wel parallellen met vorige week, als het gaat om gewone mensen met normale jeugd en opvoeding, die in staat zijn om gruwelheden te begaan. De man die het boek “dispatches”, over de Vietnam oorlog heeft geschreven en die eigenlijk door de hele film in een soort monotoon betoog aan het woord is, heet Michael Herr. Hij beschrijft hoe fijn de lijn is tussen wel en niet doden. Hij ging naar Vietnam als soldaat en om materiaal voor een boek te krijgen Hij geloofde in de oorlog en hij raakte steeds dieper betrokken in het doden van mensen. In een volgende scène zien we een voormalige “tunnel rat”aan het woord. Hij had zich vrijwillig opgegeven voor deze functie en vond het een kick om te doen. Toch was deze man in het begin een klein mager wit ventje die worm als bijnaam kreeg toen hij besloot om onder de grond te gaan werken. Risico hoog, 90% kans om het niet te overleven. Deze ijzervreter werd langzamerhand een killing machine en begon net zoals zoveel jongens in Vietnam zijn norm besef te verliezen.
Zesendertig oren afsnijden en aan je broeksriem hangen was geen ongewoon verschijnsel voor jongens die diep in de jungle werkte. Vaak speciale eenheden die missies achter de linies uitvoerden, waren vaak op zichzelf aangewezen. De controle was er minder en dus daalden de normen en waarden. In de film komen nog een paar mannen aan het woord en wat ze gemeen hebben, is dat ze getraumatiseerd zijn en toen der tijd vrijwel geen last hadden van het doden van mensen of het fotograferen van een executie op straat.

Een van hen zegt zelfs dat het verslavend werkte en probeerde zoveel mogelijk “bodycount’s” te maken. De fotograaf die de executie foto maakte ging zijn film ontwikkelen en vervolgens lunchen. Het doden werd zo gewoon dat ze eenmaal thuis in de problemen kwamen, omdat het terug in the US natuurlijk niet meer mocht. Deze film heeft teveel details om overal op in te gaan, maar ik vind het mooi ingetogen gemaakt. Het onderwerp is alleen zo vreselijk dat ik hem als documentaire op DVD niet zou aanschaffen. Ik merk aan de groep dat de film geregistreerd wordt, maar niet uitnodigt tot verdere discussie. Sander staat voor de klas zo goed en zo kwaad als het gaat kleine monologen af te steken, met soms een vraag van een mannelijk groepslid. De vrouwen doen duidelijk niet mee vandaag. Waarschijnlijk omdat het onderwerp ze niet aanspreekt of omdat het gaat over wreedheden die mannen begaan.
Ik weet het niet en heb het ze ook niet gevraagd.Vrouwen kunnen in een oorlog ook vreselijke dingen doen (Zie Ilse Koch.), maar altijd als instrument, nooit als initiators. Vrouwen kunnen elkaar het hok uitvechten en gemene dingen tegen elkaar doen, maar zullen nooit besluiten om een ander land binnen te vallen. Oorlog, dat is een mannen ding,” haantjes gedrag”. Nadat er geen vragen meer zijn, vliegt iedereen uit en sta ik met Wim nog even na te praten over deze middag in combinatie met de week die we net achter de rug hebben. Ik geef aan dat ik deze film niet vandaag had laten zien, maar later in het programma. Als ik de sfeer en de verhalen van iedereen een beetje begrepen heb, was er vandaag meer behoefte aan reflectie en nabespreking van onze week in Duitsland. Wim denkt er over na om het voor de volgende groepen anders in te delen. Als ik buiten kom vind ik niemand van de groep meer buiten of bij de bushalte, dus besluit ik maar naar huis te gaan. Omdat ik mijn telefoon op stil had staan heb ik het sms’je van Rik niet gehoord en als ik al op het station, het pas lees. “We zitten in café Stef ‘s “. Ik sms dat ik al onderweg ben naar huis, jammer volgende keer beter.

Hans van Meteren