18-11-09

Tweede Wereldoorlog educatie - 17 november 2009 - Nazi concentration camps deel 2


Ik wilde eigenlijk niets schrijven deze keer,wat kan ik, ik met mijn gelukkige en veilige leventje hierover vertellen. Ik blijf het irreƫel en vreemd vinden. Maar toch, een poging.
De film met originele beelden van de geallieerden die aankomen bij de honderden concentratiekampen, ondanks dat ik sommige beelden al ken, altijd die ongeloof, de verbijstering. Niet alleen de vele ooggetuigen vormen bewijsmateriaal voor de toekomst, geallieerde fotograven en filmploegen legden de verschrikkingen die aangetroffen werden in de verschillende kampen ook vast op foto en film. Van de filmbeelden maakte Hollywood-regisseur George Stevens een compilatie die vertoond werd als bewijsmateriaal tijdens het proces van Neurenberg. De filmbeelden en foto’s verschenen ook op televisiezenders en in de kranten, zodat ook het thuisfront geconfronteerd werd met de stapels uitgemergelde lijken. Als ik er te lang over peins word ik intens verdrietig. De experimenten, de mensen die nog vergaan tijdens en na de bevrijding van totale afmatting en vel over been, uit geteerd. Tijdens de film kijk ik naar de emoties, van de bevrijder, de helden, de slachtoffers, de burgers, de nazi’s, de daders. De onwetenden, waar hebben we het over. De kilte bekruipt me. Ik kan niet anders zeggen. Ik die met mijn 2009 bril op kijk naar deze beelden. Zelfs al heeft iedereen een vooroordeel, menseigen? Toch kan ik mij op geen enkele manier inleven in iemand die dit een ander aan zou willen doen. Op 12 april bezochten de Amerikaanse generaals Dwight Eisenhower en George Patton het kamp. Beide generaals waren hevig geschokt door wat ze hier aantroffen. Patton, een door de strijd geharde oorlogsveteraan, moest overgeven van de stank die vrijkwam van de lijken. Eisenhower schreef in zijn memoires het volgende over zijn bezoek aan het kamp in Ohrdurf. “The same day, I saw my first horror camp. It was near the town of Gotha. I have never felt able to describe my emotional reactions when I first came face to face with indisputable evidence of Nazi brutality and ruthless disregard of every shred of decency. Up to that time I had known about it only generally or through secondary sources. I am certain, however that I have never at any other time experienced an equal sense of shock.” In een boodschap aan General George Marshall, het hoofd van de Joint Chiefs of Staff in Washington, schreef Eisenhower op 15 april dat hij bewust een bezoek aan het kamp gebracht had. Hij wilde de gruwelijkheden van de concentratiekampen uit de eerste hand vernemen, zodat hij bewijsmateriaal had wanneer in de toekomst deze gruwelijkheden werden afgedaan als geallieerde propaganda. De afschuwelijke taferelen in het relatief kleine kamp in Ohrdruf vormden nog maar het begin van wat men zou aantreffen in de concentratiekampen van nazi-Duitsland. Ik zal als leerkracht deze beelden niet tonen. Waarom weet ik niet. Ik vind dat vermoedelijk niet aan mij om te laten zien. Wel denk ik dat jong volwassenen deze beelden zouden moeten zien. Maar het is niet mijn keus.

Marion van Laar