17-09-08

16 september 2008 – tweede plenaire bijeekomst Minor Tweede Wereldoorlog educatie

Deze week ging ik met iets meer aarzeling naar de Hogeschool. Wat zou ons deze keer te wachten staan? Iets met Zwartboek en het zou vooral lang gaan duren.
Zoals we intussen gewend zijn liggen de stencils netjes op ons te wachten en is het gekke dakraam dichtgeplakt. Nog even koffie halen en we kunnen beginnen.
We krijgen eerst uitleg over het nut van beeldmateriaal in de les. Verschillende werkvormen komen aan bod en een aantal voorbeeld materialen die je zou kunnen gebruiken bij bepaalde films. We leren iets over filmtechniek, bronnen, de boodschap van de maker etc. Vervolgens gaan we een aantal reportages, documentaires, fragmenten en een complete film kijken. Dit om te kunnen onderscheiden: Is dit beeldmateriaal bruikbaar in de les? Is het verantwoord en op welke manier? De eerste film gaat over een jongen van een jaar of 14 dat het dagboek van Anne Frank leest en naar het museum gaat. Zijn beelden worden afgewisseld met nagespeelde beelden van Anne Frank, terwijl er fragmenten uit haar dagboek worden voorgelezen. Over het algemeen zijn we het eens dat deze film zeer geschikt is. Leerlingen kunnen zich met zowel de jongen als Anne Frank identificeren en op die manier kan er meer begrip gewekt worden.
De tweede film is aangrijpender en gaat weer over het leven van Anne Frank. Deze keer is het een verhaal dat verteld wordt met ondersteunende beelden. Dit zijn echte beelden van Anne Frank, de vervolging van de joden, de concentratiekampen, etc. Hierdoor is het een stuk intiemer en het komt daarom nog heftiger over. Je leert de personen uit het verhaal echt kennen en als op het eind alle hoofdpersonen worden aangehaald en er bekend wordt hoe en wanneer ze zijn omgekomen, lopen de rillingen even over mijn rug en springen toch echt de tranen in mijn ogen. Na de film is het muisstil in het lokaal. Iedereen is merkbaar onder de indruk van bijvoorbeeld het feit dat de Peter uit het dagboek van Anne Frank op 5 mei 1945 gestorven is. Hierna een film over het verraad van de familie Frank en een nieuwe theorie over wie dit heeft kunnen doen. Interessant, want hier weten velen van ons echt niets van af.
Er rijzen wel veel vragen na afloop en er is wat discussie over de geschiktheid van deze film voor het onderwijs. Hier zijn de meningen duidelijk over verdeeld. Zo ook bij de volgende film, over de aanslag op Hitler. Ik denk dat iedereen stiekem hoopt dat deze aanslag deze keer toch zal lukken, zoveel jaren later… maar we weten natuurlijk allemaal de afloop en als we de aantallen horen van de mensen die na deze aanslag nog zijn omgekomen zijn we allemaal heel stil… tegelijk vragen we ons ook af: hoe kan het toch dat oorlog er voor zorgt dat je iemand dood kan wensen. Dat je wellicht zelf de trekker wel over zou willen halen, zelfs nu nog! De eerste 24 minuten van Saving Private Ryan zorgt ervoor dat sommigen af en toe even hun blikken van het beeld afwenden.
De afgeschoten ledematen en schreeuwende soldaten laten de rillingen over je rug lopen, zelfs al heb je de film al meerdere keren gezien… misschien niet helemaal geschikt voor de basisschool kindjes? Tja…
Dan natuurlijk onze Nederlandse trots: Zwartboek. De vraagtekens zijn groot bij de vraag of deze film geschikt is. Het vele bloot, de extreme verhalen, het hoge romantische gehalte… het antwoord is natuurlijk nee. Maar daarbij moet wel even worden gezegd dat dit natuurlijk ook is omdat we enigszins worden beïnvloed door de mening van Wim ;-)
Marian